Osmanlılarda beg ne anlama gelir ?

Osmanlı devleti döneminde “Osmanbegi” ve “beg” unvanını almak oldukça zahmetli bir durumdu. Güvenilir ve itibar sahibi kişilere ancak “Beg” unvanı verilirdi. Osmanlı devletine yakınlığı ile bilinen ve güvenilir aile mensuplarına “Osmanbegi” yada “Osmanbegiler” denilirdi.

Osmanlı İmparatorluğu'nun siyasi yapısında ve hukuk kurallarının oluşumunda İslam dininin belirleyici bir rol oynaması, devletin bir "İslam devleti", dolayısıyla da bir "din devleti" olarak nitelendirilmesine neden olmuştur.

Van ilinin Gürpınar ilçesinde yer alan Hoşap Kalesinin, son şeklini veren Osmanlı devletine bağlılığı ile bilinen Mahmûdî alayının Beyi Sarı Süleyman (D.T. 1588)  aynı zamanda “Osmanbegilerin” başlangıç noktası olarak bilinmektedir.  Osmanlı devletine bağlılığı nedeniyle Sarı Süleyman’ın çocuklarına ve ailesine “ Osmanbegiler” deniliyordu. O’ dönemin insanları Sarı Süleyman’dan sonraki nesillere “Osmanbegiler” demeye başladı ve öylede devam etti.  “Osmanbegiler” güvenilir kişiler olduğundan, “Osmanlı devletine” yani devlet adına vergi toplamakla yetkilendirilmişlerdi.  Böylelikle bu unvan daha çok kabul gördü ve “Osmanbegiler” olarak bilinmeye başlandı.

İslam öncesi Osmanlı Devletinden bu yana kullanılan “beg” kelimesinin anlamı saygı duyulan güvenilen kişi demektir. Günümüzde ''bey'' ve ''beğ'' şeklinde de kullanılan bu sözcük, bir toplumun ileri gelenlerine verilen unvan anlamına da gelmektedir. Bu kelime cümle içerisinde fiil olarak geçtiğinde ise “beğenmek”, “hoş” ve “yeterli” bulmak anlamlarına da gelmektedir.

 Peki “Beg” Ne Demektir: 

1.    yüzyıldan beri kullanılmakta olan “Beg” kelimesi, hem devlet başkanı hem de eş anlamına gelir. Bu kelime birçok deyim ve kalıp ifadenin içinde de yer alır. Örneğin: ''Beg (bey) gibi yaşamak'' şeklinde tanımlanabilir.  Türk Dil Kurumuna göre “beg” kelimesi iki farklı anlama gelir.  İlk Anlamı: Eş  yada güvenilir güven duyulan kişi  İkinci Anlamı: Devlet başkanı veya yönetici 

 Beg Kelimesinin Cümle İçinde Kullanımı  ''Osmanlı devletinde, saygın bir konumda olan kişilere ''beg'' diye hitap edilirdi.

 Osmanlı İmparatorluğu, Osmanlı Devleti (Osmanlıca: دَوْلَتِ عَلِيّهٔ عُثمَانِیّه , Devlet-i Aliyye-i Osmâniyye)[1][2] veya Batı kroniklerindeki kullanımlarca  önemli kişilere “beg” denilmesinin büyük bir ehemmiyeti vardı.

Kürt aşiretleri içerisinde Konfedereyi kabul etmeyen, Konfedere Olmayan Aşiretler şu şekilde sıralanabilir; 

"Osmanlı Devleti ve Kürtler" adlı eserde,  16. yüzyıldaki tarihleri hakkında değerli bilgilere yer veriyor.

Keyhan Muşir Penahi, Erdelan Kürt Beyliği’nin Osmanlı ve Safevi Devletleriyle İlişkileri adlı çalışmasında beyliğin bu iki  devletle ilişkilerindeki merhaleleri çok iyi anlatıyor.  

( Aşağıda isimleri yazılı olan aşiretlerin çoğu Büyük Erdalan Konfederasyonu parçalanmadan önce aynı çatı altındaydı. Aksi belirtilmemişse, tümü de Güney Kurmaneisi konuşurlar ve Sünnidirler)


Ahmedî (Ehmedî olarak da bilinirler ve Bana yakınlarında yaşarlar)
Alan (Elan olarak da bilinirler ve Serdeşt yakınlarında yaşarlar)
Erdelan (Sanandaj’ın Kuzeybatı kesimlerinde yaşarlar. Eski Erdelan beyliğiyle ilintili olarak bu adı çok sonra kullanmaya başlamışlardır. Erdelan Beyliği’nin yıkılmasından sonra asıl Erdelî aşireti dağıtılmıştı.)
Babacanî (Gorani konuşurlar ve Yarisanidirler)
Behrambegî (Bana, Dizli ve Çemçemal yakınlarında yaşarlar)
Belawend (Laki konuşurlar ve Yarisanidirier)
Başuqî
Baskula (Serdeşt’in batı kesimleri)
Biryahî (Biryarî olarak da tanınırlar ve Serdeşt yakınlarında yaşarlar)
Bistarawend
Burakay
Dorraci
Feyzullahbegi (Bukan, Takab ve Saqız yakınlarında yaşarlar)
Geşkî (Keşki – Kamyaran yakınlarında yaşarlar)
Gargei (Gergaî ve Gergerî olarak da bilinirler. Semsur -Adıyaman- dolaylarındaki Gergerler ile akraba oldukları sanılmaktadır)
Gawurka (Gewrik adıyla da bilinirler. Serdeşt ile Saqız ve Mehabad arasında yaşarlar)
Hemaweysi
Heyderbegî (Merivan yakınlarında)
Celalî (Sanandaj’ın doğu kesimlerinde)
Kelalî (Gelali adıyla da bilnen bu aşiretin daha önceleri Celali aşiretinin bir kolu olduğu bilinmektedir. Saqız dolaylarında yaşarlar.)
Kelasî (Serdeşt yakınlarında)
Kemanger (Kamyaran yakınlarında)
Kulî (Gulî adıyla da bilinirler. Sanandaj’ın Kuzeydoğu kesimlerinde yaşarlar)
Komasî (Merivan ile Sanandaj arasında yaşarlar)
Lak (Lakî konuşurlar ve Yarisanidirler.)
Lutfullabegi (Bana yakınlarında yaşarlar)
Meriwani (Meriwan ile Pencwin arasında yaşarlar)
Osmanbegî (Mehabad’ın güneyinde yaşarlar. çoğunluğu Şafii mezhebine bağlı Sünni Müslümandırlar)
Qobadi (Gubadî ve Qubadî adlarıyla da bilinirler.)
Sursûrî
Serşîv
Zend (Qurwa dolaylarında yaşarlar. Lakî konuşurlar, Yarisanîdirler)
Weladbegî

04 Ağu 2022 - 01:03 - Güncel



göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Van Havadis Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Van Havadis hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Van Havadis editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Van Havadis değil haberi geçen ajanstır.


Van Markaları

Van Havadis, Van ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (432) 214 30 30
Reklam bilgi